‫اگه یک تیم کاوشگر فرازمینی ‫درحال بررسی زمین بودند
‫چه فکری راجع به ما میکردند؟
‫ما کی هستیم؟
‫آیا بعنوان یک نژاد، قادر به ‫تغییرات اساسی هستیم؟
‫یا چیزی در دی‌ان‌ای ما وجود دارد ‫که سرنوشت ما رو تعیین میکنه؟
‫آیا توسط اجداد فراموش شده خود ‫خارج از اختیار خود
‫به مسیرهایی هدایت میشویم؟
‫آیا میتوانیم فرزندان خود را ‫از شر شیاطینی که ما رو
‫شکنجه و تسخیر میکنند، برهانیم؟
‫آیا میتوانیم به آینده خود اعتماد کنیم؟
‫از زمان تمدن باستانی پارس،
‫و احتمالا حتی قبل از آن، ‫در این اندیشه بودیم که
‫آیا در طبیعت انسان، ‫علت نابودی خودش نهان است یا خیر.
«تهیه شده در گروه شرکت‌های پیشتاز»
مترجم: Alireza.rm
‫اگر روی زمین مکانهای مقدس ‫برای گونه‌ی ما وجود داشته باشد
‫قطعا این یکی از آنهاست.
‫قدیمی‌ترین محلی که آتش ‫در راستای نیاز انسان اهلی شد.
‫بیش از یک میلیون سال قبل ‫در اینجا.
‫جایی که امروزه در آفریقای جنوبی ‫به اسم واندِرْوِرک شناخته میشود.
‫اجداد ما گردهم آمدند و برای اولین بار ‫قلب فرهنگی انسان رو مشتعل کردند.
‫هر انسان زنده‌ی امروزی ‫روی زمین عضوی از
‫گونه‌ای به نام"هومو ساپینس" است
‫یا معروف به " انسان خردمند"
‫و اجداد امشب ما ‫"هومو ارکتوس"هستند
‫یا "انسان راست قامت"
‫هنوز مثل ما نشدند، ولی ‫درون ما وجود دارند
‫خیلی ازشون اطلاعی نداریم.
‫گمان میکنیم در اوقات پیری و بیماری ‫از یکدیگر مراقبت میکردند.
‫میدونیم که ابزارسازان ماهری بودند.
‫اطراف آتشی مانند این بود ‫که شروع به پختن غذا کردیم.
‫برای هم قصه گفتیم.
‫و برای ساختن یک هویت مشترک ‫آموزش دیده به خویشاوندان.
‫زندگی و انسان‌ها برای اولین بار صدها سال یا
‫هزاران سال قبل تکامل یافتند ‫شاید ما اغلب چیزهایی که
‫در رابطه گذشته و چگونگی تبدیل شدن ‫به چیزی که هستیم رو بدونیم.
‫ولی در عوض، گونه‌ی ما صدها هزار سال ‫قدمت داره.
‫هومو ارکتوس، 2میلیون سال.
‫نخستین‌ها، ده‌ها میلیون سال.
‫پستانداران، 200میلیون سال.
‫و حیات، حدود 4میلیارد سال قدمت داره.
‫ولی تنها بخشی از اجدادمان ‫برای ما شناخته شده هستند
‫ما روی زمین در پی ‫خاکستر و استخوان
‫حیواناتی میگردیم که تنها مدرک ‫بجا مانده از بشریت ما هستند.
‫ما تازه با یک آینده در ذهنمان ‫شروع به زندگی کردیم
‫و از قصد به ثبت مستندات از ‫کسی که هستیم و
‫چیزی که بهش اعتقاد داشتیم ‫در 5هزار سال قبل، کردیم.
‫با اینحال یک چیز ‫از دوران هومو ارکتوس تا
‫پارس باستانیِ عظیم، ثابت ماند.
‫شیفتگی ما به آتش.
‫و اینجا در پرسپولیس ‫حقیقت داشت
‫یک مجموعه باشکوه که توسط ‫امپراطوران باستانی در قرن
‫6ام قبل از دوران حاضر ساخته شد.
‫وقتی که پارس تنها ابرقدرت روی زمین بود.
‫این پادشاهان بزرگ ‫خدای به اسم اهورا مزدا را پرستش میکردند.
‫که متاسفانه سرچشمه‌ی اون ‫در طی زمان از بین رفت.
‫پیامبر اون، زرتشت بود.
‫هر معبد زرتشتی توسط آتش تقدیس میشد.
‫یک نقش اساسی ‫در عبادت زرتشتی ایفا میکرد
‫سمبل خلوص خدا و نور درون
‫اذهان هدایت شده بود.
‫مراقبت کردن از یک ‫آتش ابدی در طی قرن‌ها
‫یکی از آیین‌های مذهبی ‫زرتشتیان بود.
‫آنها این اولین دستاورد حقیقی انسانی را
‫اهلی سازی آتش،
‫بعنوان هدف اصلی ‫عبادت خود انتخاب کردند.
‫خداوندگار، اهورا مزدا، خواسته‌ی زیادی نداشت.
‫درخواست مراسم قربانی کردن نداشت
‫ازتون پول نمیخواست.
‫تنها چیزی از انسان‌ها میخواست ‫پندار نیک
‫گفتار نیک و کردار نیک بود.
‫ولی بنا به دلایلی، اکثر مردم ‫قادر به اجابت کردن
‫این درخواست‌های ساده نبودند.
‫اغلب، افکار بد و ‫سخنان شیطانی داشتند
‫و برخی مرتکب جرایمی ‫پلید شدند.
‫چرا؟
‫همه‌اش بخاطر قطب مخالف ‫اهورا مزدا بود
‫انگره مئنیو
‫اینجا بود که ابلیس ‫متولد شد.
‫از شاخ کوتاهش گرفته ‫تا سم‌ها.
‫زرتشتی، دین غالب بر یونان تا
‫هندوستان، برای هزار سال بود.
‫عجیب نیست که انقدر روی ‫ادیان بعدی
‫تاثیر گذاشته بودند.
‫برای زرتشتیان، تمام پلیدی‌های دنیا
‫جرم‌های مرتکب شده توسط انسان
‫همچنین فجایعی مانند بلایای طبیعی ‫و بیماری
‫همگی نتایج شرارت بی‌وقفه‌ی ‫انگره مئنیو بود.
‫خدای آنها، اهورا مزدا
‫از انسان‌ها برای ‫شکست شیطان توقع یاری داشت.
‫هر شخصی با اعمالش ‫میتوانست میزان کل آینده دنیا رو
‫به سمت خیر یا حتی شر، منحرف بکنه.
‫در این دنیای ماقبل علم
‫وقتی شیطان، سر زشتش را برافراشته میکرد
‫چی بهتر از گفتن ‫تسخیر اهریمنی به ذهن میامد؟
‫این داستانِ خیر و شر نیست
‫گلاویز شدن خدا و شیطان.
‫در اصل یک داستان در مورد ‫شکارچی و طعمه‌اش است.
‫در این مورد، شکارچی ‫میکروسکوپی است و در درون
‫بدن قربانی، تکثیر میشه.
‫میکروب‌های بیماری‌زا ‫شکارچیان نیرومندی هستند.
‫نه اینکه صرفا حمله بکنند و ‫بکشند،
‫بلکه بر میزبان ‫احاطه پیدا میکنند.
‫رفتارش رو تغییر میدهند تا میکروارگانیسم‌های ‫خود را به دیگر میزبانان منتقل بکنند.
‫ما در جریان خون ‫اون سگ بیچاره
‫و بدشانسی که ‫بی‌خبر از همه جا
‫فقط از روی شانس ‫با یک خفاش هار برخورد داشت
‫و الان در متن اصلی یک داستان ‫زامبی شده، قرار داریم.
‫اون گلوله‌ها، ویروس هاری هستند.
‫در حال تزریق شدن ‫به جریان خون این سگ
‫آرام و دوست‌دار انسان، ‫به سمت سر سگ میروند
‫درست به سمت سامانه عصبی احساسی. ‫(سیستم لیمبیک)
‫جایی که دکمه کنترل خشم ‫قرار دارد.
‫با حمله به سلول‌های عصبی
‫ویروس هاری، حیوون بی‌نوا رو ‫تبدیل میکنه
‫به یک مهاجم وحشی و
‫غارتگر و شرور که ‫نسبت به هیچکس، وفاداری و عشق نداره.
‫حیوانات هار نترس هستند.
‫حالا که سیستم لیمبیک ‫فتح شده
‫گروه دیگری از ویروس‌های هاری ‫به سمت دستگاه
‫تولید بزاق در گلوی سگ ‫اعزام میشوند.
‫مسئولیت اونها، پرکار کردن ‫دستگاه است
‫درحالی که عصب بلعیدن رو ‫فلج میکنند.
‫با اینکار، احتمال اینکه بزاق مسموم ‫از سگ به
‫هدف دیگر منتقل بشه رو ‫به حداکثر میرسونه.
‫ولی چطور این درجه از ‫همکاری تاکتیکی توسط
‫یک ویروس، ممکن است؟
‫چطور یک ویروس میفهمه کدام قسمت ‫از مغز یک موجود
‫جایگاه خشم است؟
‫خود ما تا همین چند وقت پیش ‫متوجه نشده بودیم.
‫این قدرت تکامل توسط ‫انتخاب طبیعی است.
‫زمان کافی و ‫جهشی اتفاقی
‫فارق از اینکه ‫چقدر تخصصی بوده باشه...
‫توانایی یک ویروس ‫در فلج کردن گلوی قربانی
‫موثر خواهد بود.
‫اگه احتمال زنده موندن ویروس رو ‫تقویت بکنه
‫منتقل خواهد شد.
‫تنها چیزی که در ‫هر نسل نیاز دارد، حمل شدن
‫بیماری توسط قربانی است.
‫که اون آتش خبیث رو شعله‌ور نگه دارد.
‫دگرگونی از نگهبان خانوادگی بودن ‫به ...
‫یک شیطان وحشی، تکمیل شد.
‫سگ، خشمگینِ. ‫هرچند اصلا نمیدونه چرا.
‫یک بی‌نوا که گروگانِ ‫ویروس درون خودش شده
‫نیمتونه در برابر انگیزه حمله ‫مقاومت بکنه.
‫اگه حمله موفق باشه.
‫ویروس‌های موجود در ‫بزاق سگ از طریق
‫جراحت یا پارگی، وارد جریان خون ‫قربانی میشوند.
‫سپس، آماده‌ی غلبه کردن ‫به قربانی جدید میشوند.
‫ویروس هاری، یک فریبکار ماهرِ.
‫از قربانی شناخت داره و میدونه ‫چطور کنترلش بکنه.
‫حمله‌هاش رو برنامه ریزی میکنه ‫دفاع رو دور میزنه
‫نفوذ میکنه، از جناحین میاد ‫کودتا رو در بطن
‫شکارش تکمیل میکنه و ‫مهربان ترین عضو ما رو تبدیل
‫به بی‌رحمترین میکنه.
‫ما تحت کنترل یک نیروی ‫نادیده هستیم.
‫ویروس‌ها، میکروب‌ها ‫هورمون‌ها، دی‌ان‌ای خود ما.
‫کی برنامه نویسی تموم میشه و ‫اراده آزاد شروع میشه...
‫اصلا همچین اتفاقی ممکن است؟
‫آیا زنبورعسل اراده‌ی آزاد داره؟
‫وقتی زنبورعسل میمیره، یک ‫ماده شیمیایی بخصوص آزاد میکنه.
‫یک فرومون مرگ است که ‫بویی خاص دارد
‫به هم قطارانش علامت میده ‫که اون رو از کندو جدا کنند.
‫فرومون مرگ، اسید اولئیک است.
‫اگه یک زنبور کاملا سالم ‫با یک قطره
‫اسید اولئیک برخورد کند چه میشود؟
‫بعد، مهم نیست که چقدر ‫صمیمی و سرحال باشه
‫لگدزنان، جیغ کشان ‫توسط نعش‌کش‌ها به ...
‫به بیرون از کندو حمل میشه.
‫آیا زنبورها از خطر مصمومیت ‫توسط تجزیه جنازه توی
‫کندو، باخبر هستند؟
‫آیا از رابطه‌ی بین مرگ ‫و اولئیک اسید آگاه هستند؟
‫اصلا میدونند مرگ چیه؟
‫ما میدونیم؟
‫در طی ده‌ها میلیون سال ‫زندگی جمعی و اشتراکی
‫زنبورها، هرگز به جز مرگ ‫راهی نبود که زنبور
‫اولئیک اسید تولید بکنه.
‫پس برای زنبورها، هیچ ‫ابهامی وجود نداره.
‫بوی اولئیک اسید همیشه ‫یعنی زنبور مرده.
‫هیچ دلیلی وجود نداره که تکامل، ‫بخواد تفاوت و جرئیات
‫عالی‌تری ایجاد بکنه.
‫سیستم ظریف و متفکر برای ‫تعیین موقعییت
‫کار غیرضروری است.
‫ادراک زنبور، متناسب ‫با نیازهای زنبور است.
‫تقریبا شرایط مشابهی ‫برای "پروانه" نیز صدق میکند.
‫این طفلک اصلا نمیدونه که ‫مشکل کجاست.
‫برای 190 میلیون سال است ‫که "پروانه" وجود دارد
‫و پنجره شفاف فقط هزار سال.
‫تعجبی نداره که هیچ ‫صدایی توی مغز پروانه بهش نمیگه که:
‫اگه همش به یک چیزی برخورد میکنی
‫حتی اگر نمیبینیش، ‫باید سعی کنی دور بزنیش.
‫تا همین اواخر در مقیاس ‫زمانی طبیعت
‫هیچ جزایی برای پروانه‌های فاقد ‫این ندای درونی وجود نداشت.
‫پروانه‌ها در دنیای بدون پنجره‌ی شیشه‌ای ‫تکامل یافتند.
‫خب وقتی همین رفتار مشابه و
‫بی‌برنامه که فاقد هرگونه سیستم
‫کنترلی نظارتی در "حیوانات برتر" میبینیم
‫چه نتیجه‌ای باید بگیریم؟
‫وقتی تخم غاز از ‫توی لونه بیرون میوفته
‫آیا غاز مادر که روی تخم‌ها ‫برای چندین هفته
‫خوابیده بود، اهمیت بدست آوردن دوباره‌ی ‫تخمی که بیرون افتاده رو درک میکنه؟
‫متوجه میشه که یکی کم شده؟
‫در اصل، اون هرچیزی که نزدیک لونه باشه ‫بازیابی میکنه.
‫از جمله توپ پینگ‌پونگ ‫بطری نوشیدنی.
‫ارزش این رفتار در ژن غاز واضحه.
‫اون یک چیزی درک میکنه، ‫اما از نگاه ما
‫خیلی زیاد حالیش نیست.
‫آیا یک سوسک، احساس داره؟
‫حس هوشیاری؟
‫یا فقط یک ربات ظریفِ که ‫توسط مواد ارگانیک ساخته شده؟
‫یک ماشین با پایه کربن ‫همراه سنسور و محرک
‫برنامه و زیرروال که همه ‫کاملا با توجه به
‫دستورالعمل دی‌ان‌ای ‫فعالیت میکنند؟
‫ما شاید تمایل داشته باشیم ‫این قضیه رو ارائه بدیم که حشرات
‫یا حتی غازها، ‫ماشین‌های بی‌مغز هستند.
‫ولی خود ما چی؟
‫حیوانات دیگر، ممکن است ‫به چی فکر بکنند؟
‫اگه میتونستیم ارتباط برقرار کنیم ‫ممکن بود چی به ما بگویند؟
‫وقی به دقت آنها رو مشاهده میکنیم
‫آیا شواهدی از تصمیم گیری ‫خودجوش رو پیدا نمیکنیم؟
‫وقتی ژنتیک خویشاوندی تمام ‫زندگی‌های زمین رو در نظر میگیریم
‫آیا پذیرفتنی است که انسان‌ها ‫روحی جاویدان دارند و
‫حیوانات دیگر ندارند؟
‫در طبیعت، برنامه‌ی بازیابی ‫تخم غاز، کافی است.
‫ولی وقتی جوجه‌ها بیرون میان از تخم ‫بخصوص قبل از اینکه
‫آماده ترک لونه باشند
‫مادر بشکلی ظریف و دقیق ‫نکات نهان در
‫صدا، چهره و بوی آنها را شناسایی میکند.
‫در مورد جوجه‌هاش ‫آموزش دیده.
‫حالا مال خودش رو خیلی خوب میشناسه و با
‫اشیاء بیگانه یا حتی دیگر جوجه‌ها ‫اشتباه نمیگیره
‫هرچند که از نظر مشاهدات انسانی ‫خیلی شبیه یکدیگر هستند.
‫دوباره دوستمون سوسک رو ‫در نظر بگیرید.
‫میتونه ببینه، راه بره، ‫بدود، استشمام کند، مزه کند
‫پرواز کند، جفتگیری کند، بخورد ‫مدفوع کند و تخم ریزی کند.
‫یک برنامه داخلی درون مغزی که فقط ‫یک میلیگرم جرم داره
‫برای به انجام رساندن ‫این عملکردها داره
‫به همراه اندام‌های
‫ظریف و تخصصی برای انجام ‫این برنامه.
‫ولی فقط همین؟
‫آیا کسی کنترل رو بعهده داره؟
‫کسی که داخله؟
‫کسی این عملکردها رو ‫کنترل میکنه؟
‫و منظورم ما از "کسی" چیست؟
‫یا شاید سوسک صرفا حاصل برآیند ‫عملکردهاست و نه چیزی بیشتر؟
‫بدون مقام اجرایی، ‫بدون روح حشره‌ای؟
‫ مسافر قاچاقی داریم.
‫میبینی چطوری نسبت به من ‫مثلث بندی میکنه
‫سعی داره این هیولای عظیم و پهناور ‫3بعدی که
‫مقابلش قرار داره رو کشف بکنه.
‫مگس همینطور قدم میزنه ‫بدون نگرانی
‫تا وقتی که یک لوله روزنامه رو برمیداری ‫و سریعا پرواز میکنه
‫میدونیم این رفتار به سیستم ‫عصبی مگس متصله.
‫برخی دانشمندان اگه ازشون در مورد ‫هوشیاری مگس
‫سوال بکنی، عصبی میشوند.
‫در درون، داخل مغز کوچکش
‫آیا هیچ درکی از انتخابی که ‫میکنه نداره؟
‫هیچ آگاهی نسبت به ‫ماهیت خودش؟
‫نه حتی یک میلی‌گرم خودآگاهی؟
‫ذره‌ای امید نسبت به آینده؟
‫حتی مقداری رضایت نسبت به ‫انجام درست کار روزانه؟
‫اگه مغزش یک میلیونوم جرم ‫مغز ما باشه
‫آیا باید منکر این احساس و تفکر
‫یکی میلیونوم خودمان بشویم؟
‫و اگر، بعد از ‫محاسبه با دقت این مقدار ماده
‫اصرار داریم که هنوز ‫یک ربات است
‫چطوری مطمئن باشیم که همچین حکمی ‫نسبت به خود ما صدق نمیکنه؟
‫کاملا انسانی یعنی چی؟
‫آیا چیزی هست که فقط ‫مال ما باشه؟
‫آیا ناظران فرازمینی تخیلی ما
‫فکر میکنند که چیزی وجود دارد ‫که ما رو نسبت به دیگر موجودات
‫زنده‌ی روی زمین، متمایز میکنه؟
‫چیزی که همه، یا تقریباً همه ما
‫از هر فرهنگی ‫در طی تاریخ
‫انجام دادیم و هنوزم انجام میدیم؟
‫چیزی که هیچ حیوان دیگری ‫انجامش نمیده؟
‫افلاطون یکی از اولین ‫مفسرانی بود که
‫انسان بودن رو تعریف کرد.
‫عنوان کرد: انسان یک 2پای بدون‌پر است.
‫وقتی خبر تعریف افلاطون به ‫دیوژنِ فیلسوف رسید
‫یک مرغ پرکنده رو ‫به آکادمی افلاطون برد
‫از دانشجویانِ گردآمده ‫خواست به انسانِ افلاطون درود بفرستند.
‫شاگرد افلاطون، ارسطو
‫یک تلاش دیگه کرد.
‫اون گفت: " انسان یک حیوان اجتماعی است"
‫انسان یک حیوان با سیاست است.
‫ولی مورچه‌ها
‫زنبورهای عسل و موریانه‌ها
‫ساختار اجتماعی منسجم‌تر ‫و بهتری نسبت به ما دارند.
‫فیلسوف فرانسوی قرن 16ام ‫میشل دو مونتنی، نوشت
‫"صادقانه، هیچ حیوانی خیانتکارتر از ‫انسان، در دنیا وجود ندارد"
‫ولی اون هیچوقت با کرم شب‌تاب ‫، آشنا نشده بود.
‫میدونید که چطور کرم شب‌تاب برای ‫جلب مونث، چشمک میزنند؟
‫خب، برخی از مذکرها با اضافه کردن ‫چشمک خودشون
‫نور دوستان دیگه رو خراب میکنند.
‫انگار پیام رومانتیک دوستت که ‫به دوست دخترش فرستاده هک بکنی
‫و تبدیلش بکنی به یک ‫پیام توهین آمیز.
‫مونث، بی میل میشه و خرابکار ‫الان خودش یک شانسی
‫برای جذبش داره.
‫پسر، چقدر بی‌رحم.
‫فیلسوفِ اسکاتلندیِ قرن هجدهم، ‫آدام اسمیت،
‫در مدافعه از سرمایه‌داری و اقتصاد آزاد
‫اینگونه نوشت که میلِ به مبادله،
‫برای مبادله‌ی چیزی با چیزِ دیگر،
‫در دیگر گونه‌های حیوانی ‫قابل مشاهده نیست.
‫چنین چیزی حقیقت دارد؟
‫شامپانزه‌ها به تجارت علاقمند هستند و ‫مفهوم آن را به خوبی درک میکنند.
‫غذا در ازای رابطه، ‫ماساژ در ازای رابطه،
‫خیانت به سرگروه در ازای رابطه،
‫ درخواستِ گذشتن از جونِ بچه ‫خود در ازای رابطه،
‫تقریبا همه‌چیز در ازای رابطه.
‫خیله‌خب، اما ما تنها گونه‌ای هستیم ‫که دستی در هنر داره، درسته؟
‫البته این آثارِ هنری رو ‫یه مرغ کریچ‌ساز خلق کرده.
‫همچنین این اثر
‫و این یکی.
‫ما تنها گونه‌ای هستیم که از ‫بچه‌های خود از سن کودکی
‫تا بزرگسالی مراقبت میکنیم.
‫بازم اشتباه‌ست.
‫فیل‌ها هم حداقل مثل ما از ‫بچه‌های خود نگهداری میکنند.
‫بسیارخب، ما تنها گونه‌ای هستیم که ‫حیوانات دیگر رو با اسیر کردن
‫به بردگی می‌گیریم و ‫ازشون استفاده می‌کنیم.
‫این سوسک بیچاره‌ی دشتِ آفریقا ‫رو مشاهده کنید
‫این «زنبور جواهر» در حال تعقیب آن است ‫تا آن را چیزخور کند و در زیرزمینِ خود
‫به بردگی بگیرد.
‫زنبور، سمی را در خود دارد که باعث ‫می‌شود سوسک اراده‌ی فرارِ
‫خود را از دست بدهد.
‫این سوسک حتی روشنایی هم
‫موجب فرار آن نمی‌شود.
‫حالا این زنبور، سوسک را به سمت ‫خانه خود کشان کشان می‌برد،
‫یک تخم هم بر روی بدنِ ‫سوسک به جا می‌گذارد،
‫و سپس ورودی رو با سنگ و ‫تکه چوب مسدود می‌کند.
‫هدف از زنده نگه داشتنِ این سوسک ‫تا وقتیـکه ممکن است
‫تازه نگه داشتنِ اعضای اوست.
‫تخم زنبور بدنِ سوسک را ‫می‌شکافد
‫و از آن تغذیه می‌کند.
‫زمانیکه کامل رشد کرد،
‫از گورِ سوسک به بیرون می‌آید.
‫بله، اما استفاده از ابزار و تکنولوژی چی؟
‫بوسیدن؟
‫در آخر ممکنـه اینطور باشه که،
‫تنها وجه تمایز گونه‌ی ما، نیازِ روانیِ ‫ما به خاص بودنـه؟
‫اینجارو یادتون میاد؟
‫یادبودی از شاخه‌های شکسته‌ی ‫درختِ زندگیـه.
‫بیشتر مملو از تلفاتِ فاجعه محیطی
‫و رقابتیِ که خیلی قبلتـر از اینکه ما ‫به اینجا بیایم رخ داده،
‫اما دالانی داره که خودِ ما ساختیم.
‫چیزی که در ورای اینجا وجود داره ‫تمامیِ گونه‌هاییست که خودِ ما
‫موجبِ انقراضـشون شدیم.
‫ممکنه ارتباطی بین این وهمِ ‫گسترده‌ی مجزا بودنِ ما
‫با دیگر طبیعت باشه؟
‫مشخصتـرین تفاوتِ ما انسان‌ها ‫با حیوانات
‫اینست که ما آن‌ها را ‫مطیع خواسته‌های خود می‌کنیم،
‫ازشون کار می‌کشیم، پوشش،
‫خوراک، بدون هیچ نشونی از اضطراب گناه یا ‫پشیمونی روشون آزمایش انجام میدیم
‫ و به طور کامل از بین میبریمـشون.
‫اما همه‌ی ما میدونیم که ‫این بی‌فکری اثری سوء
‫بر روی ما میذاره.
‫ما ماشین یا روبات‌هایی هستیم ‫که سرنوشتِ ما
‫بدون احتمالِ درز کردن ‫در دی‌ان‌ایِ ما نوشته شده؟
آیا ‫دی‌ان‌ای سرنوشت است؟
‫و اگه هست، آیا قدرتِ نوشتنِ داستان‌هایی ‫حماسی درمورد شجاعت و دینداری رو داره؟
‫خیله‌خب، فقط با هدفِ استدلال،
‫فرض کنید که ما چیزی جز جمع کلی
‫ از میراثِ ژنتیکیِ خود نیستیم.
‫اونقدرا هم که بنظر میاد بد نیست.
‫بافت‌هایی در درونِ دی‌ان‌ایِ ما وجود ‫داره که هر ذره‌اشون
‫به اندازه تمومِ افسانه‌های حماسیِ موجود ‫دلیرانه‌ست.
‫این مادر با پرش کردن بطور عمد ‫جونِ خودش رو
‫به خطر میندازه تا گله رو آگاه کنه ‫و براشون زمان بخره...
‫تا بچه‌اش و باقیِ گله ‫بتونن فرار کنن.
‫اگه این دلیرانه نیست، پس چیه؟
‫و با این همه، این کنشِ دلیرانه‌ در ‫برنامه‌نویسیِ این آهوی تامسون کدگذاری شده.
‫چنین چیزی باعث میشه که ‫کمتر دلیرانه باشه؟
ریسک خورده شدن خودش رو در ازای نجات خویشاوندانش میپذیره
نکته همینه
‫انتخاب خویشاوندی حرکتِ ‫ژنتیکیِ فداکاری است که
‫ بین قلمروهای حیات ‫حتی ما انسان‌ها رایج است.
‫تردید دارید؟
‫پس در این آزمایش نظری ‫با من همراه باشید:
‫تصور کنید سعی دارید در شب ‫به طرز عمیقی بخوابید،
‫با دونستنِ اینکه بچه‌هاتون ‫دارن از گرسنگی میمیرن،
‫بی‌خانمان شدند یا اینکه شدیدا مریض‌اند.
‫تقریبا برای همه‌ی ما، ‫چنین چیزی غیرممکنـه،
‫اما روزانه به راحتی 16 هزار کودک ‫از طریقِ گرسنگی، غفلت یا بیماری
‫که قابل پیشگیریـه میمیرن.
‫کودکان در حالیـکه ما به راحتی میخوابیم ‫و این برنامه رو تماشا می‌کنیم میمیرن.
‫خیلی دور هستن.
‫مستقیما ربطی به ما ندارن.
‫حالا بگید که به واقعیتِ ‫انتخاب خویشاوندی باور
‫دارید یا خیر.
‫ما برای محافظت از حاملینِ دی‌ان‌ای خودمون ‫جونمون رو هم فدا می‌کنیم و
‫و از رنج و دردِ کسانی که دی‌ان‌ایِ ‫ما رو ندارند رد می‌شویم.
‫انتخاب خویشاوندی میتونه باعث بشه که ‫ ما برای نجاتِ یک برادر جونمون رو فدا کنیم،
‫اما همچنین عوام‌فریبی و ‫خودبرترپنداری
‫رو رواج میده.
‫«ما» برعلیهِ «آن‌ها».
‫یک آزمایش نظریِ دیگه:
‫تصور کنید اولین دسترسی ‫رو به سیاره‌ای تازه
‫کشف شده دارید.
‫از روش‌های متعددی برای ‫اثبات کردن اینکه این دنیا
‫موجودات زنده‌ی حیرت‌آورِی رو ‫تامین می‌کنه استفاده می‌کنیم.
‫شما تمایل به ارتباط دارید، اما ‫نه با گونه‌های
‫عقرب، مار کبری یا کوسه‌های سفید عظیم.
‫شما به دنبالِ موجودی هستید که ‫با ملایمتِ همراه با درک و شعور
‫پاسخگو باشه.
‫ماکاک‌ها عضو مهربانتـرین گروه از گونه‌های
‫ ممکن بر روی سطح زمین هستند.
‫این موضوع با مجموعه‌ای از آزمایشات ‫وحشتناک اجرا شده در سال 1960
‫اثبات شد.
‫به 15 ماکاک فقط درصورتیکه ‫مایل به غل‌زنجیر شدن بودند
‫و یا حاضر بودند که به یه ماکاک ‫غیرمرتبطی که زجرکشیدنـش
‫کاملا عیان بود شوک الکتریکی ‫وارد کنند غذا می‌دادند.
‫اگه از شوک وارد کردن به ماکاکِ دیگری ‫سر باز می‌زدند، باید گرسنگی می‌کشیدند.
‫بعد از یاد گرفتن چم و خم کار،
‫اغلب ماکاک‌ها از غل‌وزنجیر ‫کردنِ خودشون سر باز می‌زدند.
‫در یک آزمایش، فقط ‫درصد کمی حاضر به انجام اینکار بودند،
‫درحالیـکه دو سوم ترجیح می‌دادند ‫که گرسنگی بکشند.
‫یکی از ماکاک‌ها حاضر شده بود به مدت ‫دو هفته گرسنگی بکشه
‫اما به دوستانـش آسیبی نرسونه.
‫این قسمتیِ که منو ‫واقعا تحت تاثیر میذاره.
‫ماکاک‌هایی که در آزمایشات قبلی ‫ خودشون شوک بهشون وارد شده بود
‫حتی کمتر تمایل داشتند که ‫تن به غل‌وزنجیر بدهند.
‫جایگاه اجتماعیِ و جنسیت نزدیکان ‫ماکاک‌ها تاثیرِ کمی بر روی
‫بی‌میل بودنـشون برای آسیب ‫رسوندن به دیگران داشت.
‫این آزمایشات ما رو از نگاه اجمالی انداختن ‫به این موجودات غیرانسانِ
‫مقدس که به فداکاری برای نجات ‫دیگری تمایل دارند، باز می‌دارد
‫حتی با آن‌هایی که خویشاوند ‫نزدیکشان نیستند.
‫خودخواهیِ بی مروتِ ویروس هاری،
‫و همدلیِ متعالِ این ماکاک‌ها،
‫پایانِ این زنجیره‌ای است که
‫خودِ ما در آن هستیم.
‫سیر تکاملِ پیاپی مغزهای بزرگتر در میان
‫نسل‌های اجداد ما بوده که
‫زایمان بچه رو به تجربه‌ای ‫طاقت‌فرسا تبدیل کرده.
‫احساسات، دست کم در پستانداران،
‫اساسا از طریق پایینتـرین و
‫قدیمیتـرین بخشِ مغز ‫کنترل میشه...
‫و فکر کردن، از طریق بالاترین
‫و جدیدترین لایه‌های بیرونیِ تحول یافته.
‫توانایی اولیه‌ی فکر کردن ‫منطبق شده بر
‫رفتارهای موجودِ پیشینِ بود.
‫این بارِ تکاملی است که با خود ‫در حیاط مدرسه،
‫در ازدواج، ‫سر صندوق‌های رای،
‫در وحشیگری‌ها و ‫در میدان‌های جنگ
‫با خود به همراه داریم.
‫خب، چه چیزی رو درمورد ‫آینده به ما میگه؟
‫آیا چیزی جز تکرارِ ملالت‌بار مجموعه‌ای
‫بدون راهِ فراری برای نسل‌های بعدی‌ست؟
‫من داستانی رو بلدم که بهم امید میده.
‫داستان زندگی بدین صورتِ که ‫ما میتونیم تغییر کنیم.
‫از این زمانی که درش هستیم،
‫دونستنِ اینکه چقدر ‫حقیقت داره سختـه.
‫هزاران سال پیش اتفاق افتاد،
‫که برای ما مدت زیادیـه،
‫اما در تقویم کیهانی تنها ‫پنج ثانیه‌ی پیش رخ داده.
‫تقویم کیهانی
‫کل زمان رو توی یک سال خلاصه می‌کنه.
‫من راه بهتری برای درک این مسئله‌ی ‫سخت و دشوار ندارم
‫که ما همچنان خیلی جوونیـم،
‫و درمورد جهان مبتدی هستیم.
‫بیگ‌بنگ اولِ ژانویه رو تعریف کرد،
‫و شبِ 31 دسامبر در سال کیهانی ‫همین لحظه‌ست.
‫تموم فرگشت‌های کیهانی، ‫نزدیک به 14 میلیارد سال،
‫تنها در یک سال خلاصه شده‌اند.
‫تنها پنج ثانیه‌ی پیش در تقویم کیهانیِ،
‫که بیانگر 2,200 سال پیش است،
‫بیشترِ دنیا در چنگِ ‫فرمانروایانِ مستبد بود.
‫لشکریانـشون سرتاسر این سیاره ‫وحشیگری کردند و شکنجه،
‫تجاوز، قتل و اسارتِ دسته‌جمعی
‫رو در هرکجا که خواستند ‫گسترش دادند.
‫مرد جوانی از مردابی ‫تیره و تاریک به نام مقدونیه سر در آورد و
‫و در کمتر از یک دهه،
‫امپراطوری از دریای آدریاتیک گرفته تا آنسویِ
‫رود سند هندوستان پدید آورد.
‫در این میان، ‫اسکندر مقدونی لشکرِ سرسختِ
‫پارسی را سرنگون کرد.
‫و در همون زمان،
‫پادشاه چاندراگوپتا مائوریا کلِ ‫شمال هند رو تصرف کرد.
‫بیندوساره، پسرش، تخت پادشاهی رو ‫بعد از مرگِش در دست گرفت.
‫وقتیکه مرگِ خودِ بیندوساره ‫نزدیک شد،
‫قصد داشت امپراطوریِ خودش رو ‫به وارثِ دلخواهِ خودش واگذار کنه.
‫و در افسانه‌ها نقل شده که ‫پسری دیگر،
‫کسی که بیندوساره نادیده می‌گرفتدش،
‫برای طلبِ قدرت آنقدر سنگدل ‫بود که تک تکِ
‫نود و نُه برادرِ ناتنیـش رو به قتل رسوند.
‫جامه‌ی پرزرق و برقی رو که فقط یک ‫امپراطور حق پوشیدنـش رو داشت به تن کرد،
‫و این پسر منفور در مقابل پدرِ رو به مرگ‌اش ‫ایستاد و با تحقیر و استهزاء اعلام کرد که،
‫«حال من جانشینِ تو هستم»!
‫این شخص «آشوکا» بود...
‫و تازه داشت شروع می‌کرد.
‫در قرن دوم «گاه‌شماری دوران مشترک»، ‫آشوکا امپراطوری هندی
‫سلطنتی وحشت‌آور رو آغاز کرد ‫که به اوج ظلم و بی‌رحمی مشهور است.
‫زمانیـکه وزرای آشوکا در مقابل ‫فرمانـش برای قطع کردن
‫درختان میوه سر باز زدند،
‫آشوکا در جواب به آن‌ها گفت: «بسیار خب، ‫به جای آن‌ها سرِ شما را قطع می‌کنیم».
‫شیطان صفتیـش هیچ حد و مرزی نداشت.
‫آشوکا برای قربانیانِ از همه‌جا بی‌خبرش ‫قصری باشکوه ساخت.
‫وقتی باخبر شده بودند دیگر دیر ‫شده بود که در اعماقِ این قصر
‫اتاق‌های شکنجه‌ای به منظورِ ‫اعمال پنج تا از دردناکتـرین
‫روش‌های مُردن وجود داشت.
‫بعدها به نام جهنمِ آشوکا شناخته شد.
‫اما این بزرگترین خشونتِ آشوکا نبود.
‫عازم فتح کردنِ تمام ‫هندوستان شد تا کارِ
‫پدربزرگـش را به اتمام برساند.
‫ملت کالینگا در جنوب،
‫میدونستن که با چنین مرد دیوانه‌ای ‫نمیشد صلحی کرد.
‫در حالیکه آشوکا شهر رو ‫محاصره می‌کرد شجاعانه در
‫جایگاه خود ایستادند.
‫وقتیـکه دیگه نتونستن تحمل کنن،
‫آشوکا سربازان خودش رو ‫برای کشتنـشون فرستاد.
‫زمانیـکه آشوکا از پیروزیـش بازدید می‌کرد،
‫شخصی حضور داشت که جرئت ‫نزدیک شدن بهش رو داشت.
‫ای پادشاهِ مقتدر، ای که ‫آنقدر قدرتمندی که میتوانی در
‫لحظه‌ای جانِ صدها ‫هزاران نفر رو بگیری.
‫قدرتِ واقعیت رو با زنده کردنِ
‫این بچه‌ی مُرده به من نشون بده.
‫این بینوای نترس که جرئت داشت آشوکا
‫رو با جنایت‌هاش روبه‌رو کنه که بود؟
‫هویتِ دقیقـش رو ما هم نمیدونیم،
‫اما میدونیم که پیرو آیین بودا بود،
‫و فیلسوفی با کمی شهرت که
‫تقریبا 200 سال عمر کرد.
‫بودا پرهیز از خشونت، آگاهی
‫و شفقت رو تبلیغ می‌کرد.
‫پیروانـش از ثروت چشم‌پوشی کردند ‫تا بر روی زمین آموزه‌های
‫بودا را مصادیق خود بگسترانند.
‫این راهب یکی از آن‌ها بود.
‫و با دانش و شجاعتِ خود،
‫در مردی بی‌رحم، رحم و مروت را بیدار کرد.
‫آشوکا دیگه مثل قبل نبود.
‫وی این ستون را در کنار باقیِ
‫ستون‌ها در محلِ بزرگترین جنایاتـش بنا کرد،
‫اولین قوانینِ آشوکا در بالای آن حکاکی شد.
‫همه فرزندانِ من هستند.
‫من برای فرزندان خود رفاه و ‫خوشحالی را آرزو دارم،
‫و برای همگان نیز همین را خواهانـم.
‫اینطور نبود که آشوکا ‫قوانینِ انتخاب خویشاوندی رو
‫نقض کرده باشه.
‫بلکه تعریفِ آشوکا از خویشاوندانـش
‫به همگان گسترش پیدا کرده بود.
‫قربانی کردن حیوانات برای ‫تشریفات مذهبی و شکار کردن
‫برای تفریح رو ممنوع کرد.
‫بیمارستان‌های دامپزشکی رو ‫در سرتاسر هندوستان دایر کرد،
‫و شهروندانـش رو به مهربان بودن با ‫حیوانات نصیحت می‌کرد.
‫آشوکا اطمینان حاصل کرد که چاه‌ها ‫برای آوردن آب به سمت شهرها و روستاها
‫حفاری می‌شدند.
‫در امتداد جاده‌های هندوستان درخت ‫کاشت و پناهگاه ساخت
‫تا همیشه مسافرین احساسِ ‫خوشایندی داشته باشند و
‫و حیوانات از نعمتِ سایه ‫بهره ببرند.
‫آشوکا با کشورهای کوچک همسایه‌ای که زمانی
‫از شنیدنِ اسمش به خود می‌لرزیدند ‫قرارداد صلح امضاء کرد.
‫به مدت 30 سالِ دیگر بر هندوستان حکومت کرد،
‫و از آن زمان برای ساختِ مدرسه، ‫دانشگاه، بیمارستان و حتی
‫آسایشگاه استفاده کرد.
‫زنان رو با تحصیلات آشنا کرد ‫و منصوب شدنِ آن‌ها
‫به راهب را کاملا پذیرفت.
‫مراکز کنترل سلامتِ رایگان را ‫برای همه تاسیس کرد و اطمینان حاصل کرد
‫که داروهای جدید برای همگان ‫قابل دسترسی باشد.
‫امر کرد که به همه‌ی مذاهب ‫یکسان احترام گذاشته شود.
‫برای همه‌ی زندانیان بناحق و ‫با خشونت رفتار شده
‫دستور به بررسی قضایی داد.
‫معابد و قصرهای دوران حکومتِ آشوکا،
‫و بیشتر ستون‌هایی که در ‫سرتاسر هندوستان بنا کرد،
‫توسط متعصب‌های مذهبی ‫نسل به نسل نابود شد،
‫و با چیزی که از نظرشون خدانشناسی ‫به حساب میومد هتک حرمت شد.
‫علی‌رغم تلاش‌های آن‌ها، همچنان ‫میراثِ او زنده مانده است.
‫آیین بودایی تبدیل به یکی از
‫تاثیرگذارترین نگرش‌های مذهبی شد.
‫قوانین آشوکا به زبان آرامی ‫بر روی سنگ حکاکی شد،
‫زبانِ عیسی مسیح،
‫چندصدسال زودتر از متولد شدنـش.
‫آشوکا فرستاده‌های آیین بودایی ‫رو برای آموزش شفقت،
‫مروت، خضوع و عشق به صلح
‫به خاورمیانه فرستاد.
‫می‌شنوید؟
‫این یکی از معدود معابدِ آشوکاست که ‫از ویرانگران به جا مونده،
‫غاری در تپه‌های باربارِ هندوستان.
‫به انعکاس صدایی که داره معروفـه.
‫آوا موج‌های صدای من از دیوارها ‫کمونه می‌کنه تا وقتیکه
‫تا وقتیکه سطوح اشیاء کاملا ‫جذبـشون کنن،
‫و چیزی باقی نمونه.
‫اما رویای آشوکا فرق داره.
‫انعکاسِ صداش با گذر زمان ‫بلندتر و بلندتر میشه.
‫ما که هستیم؟
‫شما به من بگید.
«تهیه شده در گروه شرکت‌های پیشتاز»
‫ مترجم: Alireza.rm